Głównej zawartości

Komunikat alertu

Strona internetowa zdrowiewciazy.pl wykorzystuje pliki cookies. Jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. Użytkownicy strony mogą dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących plików cookies. Ustawienia te mogą zostać zmienione w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu w urządzeniu użytkownika strony. Czytaj więcej o naszej polityce cookies.

E-papierosy - co dzisiaj wiemy o ich szkodliwości i skuteczności w zaprzestaniu palenia?

Na świecie toczy się obecnie dyskusja, czy rosnąca szybko w wielu krajach konsumpcja tzw. e-papierosów może zastąpić epidemię palenia tradycyjnych papierosów, czy pozwoli to zmniejszyć skutki zdrowotne palenia tytoniu oraz czy e-papierosy mogą być skutecznym środkiem stosowanym w zaprzestaniu palenia tytoniu.

Rynek e-papierosów

Rynek e-papierosów od kilku lat szybko rośnie. Dane o sprzedaży e-papierosów w Polsce mówią o 1,5 miliona konsumentów, ale w badaniach ankietowych przyznaje się do tego znacznie mniej osób. Dzieje się tak m.in. dlatego, że wielu konsumentów e-papierosów nie rezygnuje z palenia papierosów tradycyjnych. Z badań przeprowadzonych w 2013 r. przez Główny Inspektorat Sanitarny i Centrum Onkologii - Instytut w Warszawie wynika, że e-papierosy palone są przez 2-3% dorosłych Polaków, a więc 600-900 tys. osób (6-9% palących w Polsce). Badania Centrum Onkologii wskazują również, iż niewielka jest liczba palaczy stosujących e-papierosy w zaprzestaniu palenia (4%).

Zwolennicy e-papierosów dowodzą, że w wyniku wyeliminowania procesu spalania tytoniu znacznie zmniejsza się, w porównaniu z paleniem tradycyjnych papierosów, liczba i zawartość substancji toksycznych, na które narażona jest osoba paląca e-papierosy. Zastąpienie epidemii palenia tradycyjnych papierosów epidemią palenia e-papierosów pozwoli, ich zdaniem, ograniczyć zachorowalność na raka płuca i inne nowotwory, choroby układu oddechowego i wiele innych schorzeń. Palenie e-papierosów (wdychanie nikotyny zawartej w parze wodnej w zamkniętym kartridżu) zapobiega także biernemu narażeniu na dym tytoniowy. Wskazuje się także na potencjalną skuteczność e-papierosów jako środka służącego zaprzestaniu palenia tytoniu. Na koniec, podkreśla ekonomiczne korzyści powstania nowego rynku (w Polsce jego wartość ocenia się na ponad miliard złotych).

Toksyczność e-papierosów

De facto, większość wykonanych dotychczas badań toksykologicznych pokazuje, że zawartość substancji toksycznych, w tym rakotwórczych jest o wiele niższa niż w tradycyjnych papierosach, a szkodliwości biernego wdychania dymu papierosowego nie można porównać ze szkodliwością wdychania pary wodnej wydychanej przez palacza e-papierosów do środowiska. Wiele substancji toksycznych występuje w e-papierosach w śladowej, niezagrażającej zdrowiu ilości. Dysponujemy również wynikami pierwszych badań epidemiologicznych, których wskazują, że skuteczność e-papierosów jako środka odwykowego może być porównana z niektórymi preparatami nikotynowej terapii zastępczej, np. plastrami.

Przeciwnicy e-papierosów są wciąż sceptyczni w sprawie niskiej toksyczności tych produktów. Wskazują, że dotychczas zbadano niewielki asortyment e-papierosów, a poziom ich toksyczności znacznie różni się. Podkreślają również, że proces monitorowania toksyczności e-papierosów jest obecnie bardzo trudny, ponieważ nie podlegają one tak restrykcyjnym przepisom w tym zakresie, jak tradycyjne papierosy. Zawartość substancji toksycznych, w tym rakotwórczych w e-papierosach jest co prawda o wiele niższa niż w papierosach tradycyjnych, ale przecież nie ma, jak dotychczas, żadnych badań dotyczących wpływu długotrwałego palenia e-papierosów na zdrowie człowieka. Rośnie liczba badań wskazujących na pneumotoksyczne skutki palenia e-papierosów. Obserwowane są przypadki zatrucia nikotyną po wielogodzinnym, nieprzerwanym paleniu e-papierosów. Nie należy również zapominać o kardiotoksycznych i psychoaktywnych właściwościach nikotyny.

Skuteczność e-papierosów

Podważana jest także skuteczność e-papierosów jako środka pomocnego w zaprzestaniu palenia - dowody w tym zakresie są niewystarczające, metodologia dotychczasowych badań nie spełnia wszystkich kryteriów naukowych, a skuteczność odwykowa e-papierosów jest porównywana z najsłabszym w działaniu środkiem nikotynowej terapii zastępczej. De facto, e-papierosy nie są, jak dotąd, zarejestrowane w żadnym kraju jako skuteczny środek odwykowy. Podkreśla się, że zawarta w e-papierosach nikotyna nie zmniejsza skutecznie wszystkich objawów abstynenckich, a wielu palaczy tradycyjnych papierosów, którzy mogliby zaprzestać palenia w ogóle, paląc e-papierosy przedłużają tylko uzależnienie od nikotyny. Wreszcie, ich promocja i używanie może prowadzić do wzrostu konsumpcji papierosów tradycyjnych zarówno przez niepalących, jak i eksperymentujących z paleniem tytoniu.

Federalny Urząd Leków (FDA) w USA oraz Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznają e-papierosy za nowy wehikuł przenoszenia nikotyny do organizmu palacza, a nie za bezpieczny i skuteczny środek leczniczy. WHO i Komisja Europejska uważają, że powinno się zabronić firmom produkującym e-papierosy promowania ich jako środka odwykowego i objąć go bądź regulacjami dotyczącymi innych produktów tytoniowych bądź produktów farmaceutycznych.

Fot.: © Pixel & Création - Fotolia.com

Zalecana literatura:

  1. Bullen C, Howe C, Laugesen M et al. Electronic cigarettes for smoking cessation: a randomised controlled trial. Lancet. 2013;382:1629–1637
  2. Goniewicz ML, Knysak J, Gawron M et al. Levels of selected carcinogens and toxicants in vapour from electronic cigarettes. Tob Control. 2014;23:133–139
  3. Grana R, Benowitz N and Glantz SA. E-Cigarettes: A Scientific Review. Circulation 2014; 129: 1972-1986
  4. European Parliament and European Council of the European Union. Directive of the European Parliament and of the Council on the Approximation of the Laws, Regulations, and Administrative Provisions of the Member States concerning the manufacture, presentation and sale of tobacco and related products. Pe-Cons No/Yy - 2012/0366 (Cod). February 26, 2014