Głównej zawartości

Komunikat alertu

Strona internetowa zdrowiewciazy.pl wykorzystuje pliki cookies. Jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. Użytkownicy strony mogą dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących plików cookies. Ustawienia te mogą zostać zmienione w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu w urządzeniu użytkownika strony. Czytaj więcej o naszej polityce cookies.

Jakie zmiany zachodzą w organizmie kobiety w przebiegu ciąży

Większość kobiet kojarzy ciążę głównie z ,,rosnącym brzuchem’’, co jest wynikiem powiększania się macicy wraz ze znajdującym się w niej płodem. Jednak jest to efekt końcowy szeregu zmian fizjologicznych i czynnościowych zachodzących w czasie 9 miesięcy ciąży. Zmiany te cofają się do stanu sprzed ciąży zwykle w ciągu 6 tygodni po porodzie, czyli po zakończeniu okresu połogu.

Do najważniejszych zmian fizjologicznych zachodzących w organizmie kobiety ciężarnej zaliczamy:

1. Zmiany hematologiczne. Największe zmiany fizjologiczne w organizmie kobiety ciężarnej związane są ze wzrostem objętości krwi krążącej. Całkowita objętość krwi wzrasta o 30-50%. Osocze krwi zwiększa swoją objętość o 45%, podczas gdy masa krwinek czerwonych tylko o 20% czego efektem jest fizjologiczna niedokrwistość ciężarnych (Stężenie hemoglobiny obniża się z 15 mg/dl do 12 mg/dl w 34 tygodniu ciąży). Dodatkowo podczas ciąży wzrasta aktywność układu krzepnięcia w kierunku prozakrzepowym. Wzrasta zużycie płytek krwi, stężenie większości czynników krzepnięcia oraz fibrynogenu.

2. Zmiany hemodynamiczne. W wyniku powiększania się macicy i unoszenia przepony w miarę trwania ciąży, serce unosi się do góry i na lewo. Rozmiar serca zwiększa się o ok.10%. Częstość pracy serca ulega przyspieszeniu o 10-15 uderzeń na minutę, a pojemność minutowa serca zwiększa się o 1,5 litra/minutę i wynosi 6 litrów/minutę od 32 tygodnia ciąży. W wyniku działania hormonów ciążowych dochodzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, a w konsekwencji do niewielkiego spadku ciśnienia tętniczego skurczowego i nieco większego spadku ciśnienia rozkurczowego. Ciśnienie rozkurczowe obniża się o 5-10 mm Hg między 12 a 26 tygodniem ciąży i wraca do wartości sprzed ciąży ok. 36 tygodnia. Przepływ krwi w macicy, nerkach, skórze również wzrasta wraz z wiekiem ciążowym.

3. Zmiany w układzie oddechowym. W miarę powiększania się macicy dochodzi do zmiany toru oddechowego z żebrowego na przeponowy. Dodatkowo wzrasta objętość oddechowa (o 35-50%) i zwiększa się pojemność wdechowa płuc (o 5-10%). Całkowita pojemność płuc ulega jednak zmniejszeniu o 4-5% z powodu uniesienia przepony. Wiele kobiet pod koniec ciąży zgłasza duszność wysiłkową i skarży się na łatwe męczenie się.

4. Zmiany w układzie pokarmowym. Na skutek zmian hormonalnych w przebiegu ciąży, głównie w skutek działania progesteronu dochodzi do rozluźnienia mięśni przewodu pokarmowego, spowolnienia motoryki, pogorszenia czynności zwieracza przełyku i poszerzenia przewodu pokarmowego. Jest to przyczyną przewlekłych zaparć i refluksu żołądkowo-przełykowego (zgagi).

5. Zmiany w układzie moczowym. W ciąży prawidłowej obie nerki zwiększają swoją długość o 1-1,5 cm. Dodatkowo występuje znaczne poszerzenie moczowodów, głównie moczowodu prawego. Rozluźnienie mięśni pęcherza moczowego w ciąży powoduje poszerzenie pęcherza moczowego, co skutkuje zaleganiem moczu w całym układzie moczowym. Objawia się to częstym parciem na mocz oraz sprzyja stanom zapalnym dróg moczowych. Szczególnie niebezpieczne dla ciężarnej i płodu jest odmiedniczkowe zapalenie nerek wymagające leczenia w szpitalu i zwykle przebiegające z wysoką gorączką.

6. Zmiany hormonalne. W trakcie ciąży wzrasta stężenie prolaktyny - hormonu warunkującego późniejszą laktację, hormonu wzrostu, tyreotropiny (TSH).

7. Zmiany metaboliczne. Zmiany zachodzące w podczas ciąży w różnych narządach świadczą o zwiększeniu przemiany materii w tym okresie. Efektem tego jest przyrost masy ciała - średnio o 20%, czyli 12,8 kg.

Piśmiennictwo:

  • Położnictwo i Ginekologia, pod red. G. Bręborowicza, 2007.

Fot.: © Fotolia.com